Nazewnictwo

Definicja podstawowa

Herbata to liście krzewu herbacianego ze znanego źródła pochodzenia, znanego producenta, które są poddane specjalnej obróbce w trakcie produkcji, między innymi (w zależności od produktu końcowego): więdnięciu, wysuszeniu, prażeniu, wędzeniu, fermentacji, skręceniu liści.

Wiele nazw

Pod słowem herbata rozumiemy zazwyczaj:

• napój/filiżankę herbaty
• suchą herbatę/paczkę lub skrzynię herbat
• krzew herbaciany.

W swojej ojczyznie – Chinach herbata posiada kilkaset nazw w zależności od rejonu, gdzie rośnie, rodzaju lub gatunku. Najczęściej używa się członu “cha” (czyt. cza) co oznacza młody listek.

Wszystkie narody świata zapożyczyły nazwę herbaty od Chińczyków. Różnice w brzmieniu nazw wynikały z tego, że nazwy chińskie pochodziły z różnych części Chin.

W różnych prowincjach Chin różnie nazywano świeżo zebrane liście herbaciane czy też napój z suchych liści.

Z wymowy chińskiej t'e powstała nazwa:

• angielska tea
• francuska the'
• niemiecka Tee
• włoska te'
• także nazwy rumuńska, hiszpańska, holenderska, szwedzka i norweska.

Z wymowy północnochińskiej cz’a powstała nazwa mongolska , którą przejęli Rosjanie.

Z wymowy zachodniochińskiej cza'a-je powstała nazwa pakistańska i indyjska dżaj lub czhaj.

Co znaczy nazwa „herbata”?

Nazwa polska „herbata” wywodzi się od łac. herba (zioło) i thea (roślina z rodziny kamelii) co oznacza herbaciane ziele.

Błędne nazywanie naparów

W Polsce stosuje się powszechnie określenie „herbata” nie tylko w stosunku do naparu z liści krzewu herbacianego, ale też z innych roślin np. owoców, ziół. W potocznym rozumieniu można sobie na to pozwolić.

Jednak konsekwencją takiego błędnego nazywania bardzo często jest:

• parzenie każdego gatunku herbaty szlachetnej taką samą temperaturą wody, czyli wrzątkiem
• stosowanie herbaty liściastej podobnie jak ziół – rzadko i doraźnie, ponieważ kojarzy się z ziołem
• traktowanie herbaty jako używki, czyli produktu stosowanego codziennie tylko w stosunku do herbat ekpresowych.